Pathologische anatomie

Presentatie

Anatomopathologie is een weinig bekend specialisme, maar essentieel voor het stellen van talrijke diagnoses. Deze discipline houdt namelijk in dat weefselmonsters en cellen uit het menselijk lichaam worden geanalyseerd om afwijkingen op te sporen en te identificeren. Deze weefsels zijn afkomstig van:

• hetzij uit weefselmonsters (biopsie),
• hetzij uit operatiepreparaten, dat wil zeggen weefsels die chirurgisch zijn verwijderd. Voorbeelden: blindedarm, amandelen, verdachte moedervlekken, tumoren, enz.

Bij kankerchirurgie wordt de tumor altijd samen met de resectieranden naar het laboratorium voor pathologische anatomie gestuurd om te controleren of deze randen gezond zijn en geen kankercellen bevatten… en dus of de chirurg voldoende weefsel heeft verwijderd!

Ook in de anatomopathologie worden autopsies uitgevoerd om de doodsoorzaak vast te stellen.

Pathologieën

Voorbeelden van aandoeningen die door pathologisch onderzoek kunnen worden bevestigd of uitgesloten:

• kanker,
• endometriose,
• bepaalde chronische inflammatoire darmziekten (IBD): de ziekte van Crohn, rectocolitis, enz.
• blindedarmontsteking,
• tuberculose,
• gastritis (maagontsteking) of maagzweren veroorzaakt door de bacterie Helicobacter pylori,
• enz.

Het traject van het monster

Dit is het traject van een weefselmonster dat moet worden geanalyseerd:

1. Afname: de arts neemt het weefselmonster af via endoscopie, door middel van een naaldpunctie, met een wattenstaafje (uitstrijkje) of via een chirurgische ingreep. Het monster wordt in een geschikte, geëtiketteerde verpakking geplaatst.
2. Vervoer: het monster wordt via het pneumatische transportsysteem of per koerier naar het laboratorium voor anatomopathologie vervoerd.
3. Behandelingen en analyses: de pathologisch laborant of arts-patholoog voert een visuele inspectie uit (macroscopisch onderzoek). Vervolgens behandelt de pathologisch laborant het monster chemisch en/of technisch. Bepaalde celtypen kunnen ook worden gekleurd. Doel: het verkrijgen van „preparaten“ die onder de microscoop kunnen worden bekeken. Het microscopisch onderzoek is bedoeld om de grootte, de vorm en de architectonische opbouw van de cellen te controleren. Ten slotte registreert de patholoog de kenmerken en eventuele afwijkingen in uw medisch dossier.
4. Resultaten: de voorschrijvende arts ontvangt een melding op zijn computer dat de analyseresultaten beschikbaar zijn. Bij externe aanvragen wordt een papieren versie per post verstuurd.

Samenwerkingen

Het laboratorium voor pathologische anatomie van het UVC Brugmann verzamelt en analyseert de monsters die op onze drie sites (Horta, Brien en Koningin Astrid) worden afgenomen. Het voert ook analyses uit voor het referentiecentrum voor neuromusculaire aandoeningen van het Erasmusziekenhuis (HUB-netwerk). Het laboratorium werkt regelmatig samen met andere laboratoria en gespecialiseerde centra in België, met name op het gebied van genetica en moleculaire biologie.

Tumorbank

Het laboratorium voor anatomopathologie van het UVC Brugmann beschikt over een ‘tumorbank’. Deze biobank bewaart restmonsters van tumoren en stelt deze ter beschikking voor wetenschappelijk onderzoek naar kanker. Deze weefsels – die niet zijn gebruikt in het kader van uw behandeling – en de bijbehorende klinische gegevens worden geanonimiseerd en bewaard volgens strenge wetenschappelijke protocollen en met inachtneming van het beroepsgeheim.

U kunt bezwaar maken tegen de bewaring en het gebruik van uw restweefsel. Vul in dat geval het daarvoor bestemde document in en bezorg het aan de opnameafdeling, op uw verpleegafdeling of aan uw arts. Na uw ziekenhuisopname kunt u uw bezwaar nog steeds schriftelijk kenbaar maken aan uw behandelend arts of aan de hoofdarts van het ziekenhuis.